SYLLABUS 1 Cursus: De Tieners. Allen beginnen wij in de moederschoot, die dan onze totale wereld is, binnen- en buitenwereld. Bij de geboorte dient zich een andere buitenwereld aan, die wij heel langzaam binnendringen. Onze binnenwereld blijft vooralsnog ongewijzigd. Vroeger, toen de buitenwereld zich traag ontwikkelde, was het bin- nendringen in die wereld gemakkelijker. Het generatieverschil was gering. Het gezag van de voorvaderlijke zeden. De autoriteit der ouderen. In crisistijden is het tempo der verandering veel sneller (Hervor- ming, revoluties). Tegenwoordig veroudert en verandert alles koortsachtig snel. In de 16e en 17e eeuw werd geadviseerd om met kinderen wijsgerige dialogen te behandelen, maar in de 16e eeuw komen protesten los tegen deze opvoedingsmethoden, die gebaseerd waren op de gedachte, dat kinderen zouden hunkeren naar redelijk inzicht. Volgens prof.v.d.Berg is dit gevolg van het feit, dat men het kind niet meer zag als kleine volwassene, maar als kind. Hiertegen aan te voeren, dat in de 19e eeuw het proletariërskind als voldoende volwassen werd beschouwd om tien uur per dag te wer- ken. In hoeverre zag men toen het kind als kind ? De visie op het kind verandert met de ontwikkeling van het zedelijk bewustzijn. Rechten van de mens; van het kind. Wij leven in een tijd van geestelijke crisis. In dit verband de twee wereldoorlogen, de crisis der dertiger jaren, het steeds versnel- lende tempo van de technische ontwikkeling. De overgeleverde opvattingen - wetenschappelijke, godsdienstige - worden daardoor ondermijnd. Het oude geldt niet meer; het nieuwe houdt maar kort stand; het komende is onbekend. Van continuïteit is niet meer te spreken. Gevolg: onzekerheid der volwassenen, die daardoor geen vaststaand beeld van volwassenheid meer leveren aan de jeugd. Het huidige wereldbeeld verhindert het volwassen worden. De ouderen zoeken hun heil in conformisme, waardoor zij laten blijken, dat ook zij onvolwassen zijn. Volwassenheid is zelfstandig zijn. Het gemakkelijk geld verdienen door tieners fixeert hen maatschappe- lijk aan het nu. Waartoe dient de inspanning om te leren ? Hierbij te bedenken, dat de technische ontwikkeling de gemakzucht bevordert, terwijl de ouderen veelal een verheerlijking laten zien van bezit en verstrooiing. Alles draait om inkomen! ---